Chronische buikpijn bij kinderen

Niets is zo vervelend als jouw kindje met pijn te zien. Ineengekrompen op de bank, soms zelfs huilend van de pijn. Chronische buikpijn is helaas een veel voorkomend probleem bij kinderen. Naar schatting heeft ongeveer 8% van de kinderen in Nederland regelmatig last van buikpijn. Vaak gaat deze buikpijn gepaard met andere klachten zoals een opgezette buik, misselijkheid, minder eetlust, diarree en obstipatie.

Wanneer spreek je van chronische buikpijn?

Je spreekt van chronische buikpijn als jouw kind gedurende een langere tijd, denk dan echt aan meer dan twee maanden, pijn heeft in de onderbuik. Jouw kind hoeft niet iedere dag buikpijn te hebben. Maar wel meerdere keren per week gedurende een langere periode. De ene keer kan de pijn heviger zijn dan de andere keer.

Meten is weten

Darmgezondheid test kind

Heeft je kind vaak last van buikpijn, allergieën of infecties? Deze zelftest toont aan of de darmflora verstoord is.

Bekijk de test

Oorzaken buikpijn

Belangrijk is om de oorzaak van de buikpijn te achterhalen. Verschillende aandoeningen kunnen de buikpijn veroorzaken. Vaak zijn deze van lichamelijke aard. Denk aan:

• Urineweginfectie
• Parasieten
• Obstipatie als gevolg van te weinig bewegen, eten van te weinig vezels, te weinig drinken en ophouden van ontlasting
• Ziekte van Crohn (meestal pas vanaf 15 jaar)
• Coeliakie
• Lactose-intolerantie
• Hormonale klachten bij meisjes in de (pre)puberteit

Ook de omgeving van jouw kind speelt mee. Spanningen thuis of op school kunnen zich vertalen naar echte, lichamelijke buikpijn. In sommige gevallen ligt er een ingrijpendere ervaring aan ten grondslag, zoals geweld of misbruik. Vermoed je dat, bespreek het dan met de huisarts of de jeugdgezondheidszorg. Zij kunnen samen met jou en je kind rustig uitzoeken wat er speelt.

Vooral jonge kinderen kunnen niet duidelijk aangeven waar de buikpijn vandaan komt. Misschien heeft jouw kind wel andere klachten en vertaalt hij/zij dit in het hebben van buikpijn.

Functionele buikpijn: pijn zonder aanwijsbare oorzaak

Bij veruit de meeste kinderen met langdurige buikpijn vindt de arts geen lichamelijke afwijking. Dat heet functionele buikpijn. Belangrijk om te weten: de pijn is dan wel degelijk echt. Jouw kind doet niet alsof en het zit niet tussen de oren.

Bij functionele buikpijn zijn de darmen extra gevoelig geworden voor prikkels. Een normale samentrekking van de darm, die een ander kind niet eens opmerkt, voelt voor jouw kind als pijn. De darmen en de hersenen staan namelijk voortdurend met elkaar in verbinding via de darm-brein-as. Spanning, vermoeidheid of een drukke periode versterken die pijnsignalen, waardoor de klachten kunnen aanhouden ook als er lichamelijk niets mis is.

Die wisselwerking werkt ook de andere kant op: buikpijn geeft stress, en die stress houdt de pijn in stand. Dat verklaart waarom klachten vaak toenemen in schoolweken en juist afnemen in de vakantie.

Verstoorde darmflora

Is jouw darmflora verstoord, dan kun je buikpijn krijgen. Deze kan op termijn chronisch worden. De meest voorkomende oorzaak bij kinderen ligt vaak bij de darmen. Denk dan aan slechte voedselvertering, verstoord microbioom of verminderde conditie van de darmslijmvliezen. Bij kinderen zie je vaak voedselintolerantie, zoals een lactose-, gluten- of notenallergie.

Een verstoring in jouw darmflora, jouw microbioom kan worden veroorzaakt door langdurig gebruik van antibiotica, te weinig slaap, stress, ongezond eten of een darminfectie. Kinderen zijn hier gevoelig voor.

Wat doet de huisarts?

Bij langdurige buikpijn kijkt de huisarts eerst of er aanwijzingen zijn voor een lichamelijke oorzaak. Meestal begint dat met een goed gesprek over het patroon van de klachten, de ontlasting, de groei en wat er speelt op school en thuis, gevolgd door lichamelijk onderzoek van de buik.

Afhankelijk daarvan kan aanvullend onderzoek volgen, bijvoorbeeld urine- of bloedonderzoek, of onderzoek van de ontlasting. Blijven de klachten aanhouden of zijn er alarmsignalen, dan verwijst de huisarts door naar de kinderarts. Neem naar dat gesprek gerust je aantekeningen mee, dat scheelt zoeken.

Wat je zelf kunt doen bij langdurige buikpijn

Bij chronische klachten helpt vooral rust en regelmaat, niet zozeer een snelle oplossing:

• Houd een klachtendagboek bij. Noteer een paar weken lang wat je kind eet, wanneer de pijn komt en hoe de ontlasting is. Patronen worden dan zichtbaar.
• Zorg voor vaste ritmes. Regelmatig eten, slapen en toiletmomenten geven de darmen rust.
• Vezels en vocht. Een gevarieerd en vezelrijk voedingspatroon met voldoende drinken helpt vooral bij obstipatie.
• Kijk naar de spanning. Minder prikkels, meer buiten spelen en genoeg slaap verlagen de pijngevoeligheid echt.
• Blijf gewoon doorgaan. Hoe verleidelijk ook, thuisblijven van school maakt de klachten op de lange duur vaak erger. Normaal meedoen, met begrip, werkt beter.
• Schrap niet zomaar voeding. Hele voedingsgroepen weglaten zonder aanleiding kan ten koste gaan van de groei. Doe dat alleen in overleg.

Darmgezondheidstest

Belangrijk is om te achterhalen waar de buikpijn echt vandaan komt. Een darmgezondheid test speciaal voor kinderen kan dan uitsluitsel bieden. Met deze test krijg je inzicht in de gezondheid van de darmen van jouw kind. Alleen dan kan er een passende behandeling worden gestart. Denk daarbij aan de conditie van het spijsverteringvermogen, de spijsverteringscapaciteit, het darmslijmvlies en het darmgeassocieerde immuunsysteem. Gewoon vanuit huis.

Jij wilt toch ook dat jouw kindje straks weer meer lacht en van die vervelende pijn af is? Wacht niet te lang met actie.